SAV CO₂ – KIẾN THỨC

NÉN VÀ HÓA LỎNG CO₂ – CHUỖI CÔNG NGHỆ VÀ ĐIỀU KIỆN THIẾT KẾ

Sau khi CO₂ được thu hồi và xử lý, dòng CO₂ cần được đưa qua các công đoạn tiếp theo để chuyển thành sản phẩm CO₂ hóa lỏng và lưu trữ. Trong phương án khảo sát SAV, chuỗi này gồm tinh chế, làm khô, nén, hóa lỏng và lưu trữ.

Công đoạn nén và hóa lỏng vì vậy là bước chuyển tiếp quan trọng giữa CO₂ sau thu hồi và CO₂ lỏng để lưu trữ, phân phối và sử dụng.

Sơ đồ tinh chế nén hóa lỏng và lưu trữ CO₂
Chuỗi xử lý CO₂ từ sau thu hồi đến nén, hóa lỏng và lưu trữ.

👉 Tinh chế CO₂ sau quá trình hấp phụ

1. CO₂ SAU THU HỒI CẦN ĐƯỢC XỬ LÝ TIẾP

CO₂ sau quá trình hấp phụ và tái sinh chưa mặc nhiên là sản phẩm CO₂ hóa lỏng. Dòng khí cần tiếp tục được kiểm soát về độ ẩm, thành phần tạp chất và các điều kiện đầu vào của hệ thống nén.

HẤP PHỤ → TÁI SINH → TINH CHẾ → LÀM KHÔ → NÉN → HÓA LỎNG → LƯU TRỮ

Trong phương án SAV, công đoạn nén – hóa lỏng được bố trí ở phía sau quá trình thu hồi và tinh chế CO₂.

2. VÌ SAO PHẢI NÉN CO₂?

Nén là công đoạn đưa dòng CO₂ về điều kiện áp suất phù hợp cho bước hóa lỏng và lưu trữ. Việc lựa chọn máy nén phải dựa trên lưu lượng, trạng thái dòng khí và điều kiện làm việc thực tế.

Vì vậy, không thể lựa chọn máy nén chỉ từ công suất danh định; cần xác lập đầy đủ điều kiện đầu vào của dòng CO₂.

3. CHUỖI CÔNG NGHỆ NÉN – HÓA LỎNG

CO₂ SAU TINH CHẾ ↓ LÀM KHÔ ↓ MÁY NÉN CO₂ ↓ LÀM LẠNH ↓ HÓA LỎNG CO₂ ↓ BỒN CHỨA CO₂ LỎNG

4. ĐIỀU KIỆN ĐẦU VÀO CỦA HỆ THỐNG NÉN

Trước khi lựa chọn máy nén và thiết bị hóa lỏng, cần xác định tối thiểu:

Lưu lượng CO₂

Xác định lưu lượng khí CO₂ thực tế đưa vào cụm nén.

Nồng độ CO₂

Xác định chất lượng dòng CO₂ sau các công đoạn thu hồi và tinh chế.

Độ ẩm

Kiểm soát nước còn lại trước công đoạn nén và hóa lỏng.

Tạp chất

Xác định các thành phần không phải CO₂ còn lại trong dòng khí.

Nhiệt độ

Xác định trạng thái nhiệt của dòng CO₂ trước khi nén.

Áp suất

Xác định áp suất đầu vào và điều kiện làm việc của cụm nén.

Các thông số trên là cơ sở để xác định cấu hình thiết bị nén, làm lạnh và hóa lỏng.

5. HỆ THỐNG HÓA LỎNG CO₂

Sau khi được nén đến điều kiện phù hợp, CO₂ được làm lạnh để chuyển sang trạng thái lỏng theo cấu hình công nghệ được lựa chọn.

Trong phương án khảo sát SAV, khu vực nén – hóa lỏng – lưu trữ CO₂ được bố trí thành một khu chức năng riêng ở cuối dây chuyền công nghệ.

Theo bảng thiết bị sơ bộ của phương án nghiên cứu, hệ thống bao gồm máy nén, hệ thống hóa lỏng và bồn chứa CO₂.

Hệ thống nén và hóa lỏng CO₂ công nghiệp
Cụm nén, làm lạnh và hóa lỏng CO₂ trước khi đưa vào bồn chứa.

6. THÔNG SỐ THIẾT KẾ THAM KHẢO TRONG PHƯƠNG ÁN SAV

Nguồn phát thải: Lò hơi tầng sôi đốt sinh khối, công suất 20 tấn hơi/giờ.

Lưu lượng khí thải đầu vào: khoảng 40.000 m³/giờ.

CO₂ trong khí thải: khoảng 12% thể tích.

Mục tiêu thu hồi: khoảng 85%.

Mục tiêu sản phẩm: CO₂ hóa lỏng có độ tinh khiết >99%.

Đây là các thông số của trường hợp nghiên cứu trong báo cáo SAV, không phải thông số cố định cho mọi nhà máy.

7. HÓA LỎNG CO₂ VÀ LƯU TRỮ

Sau khi hóa lỏng, CO₂ được chuyển sang bồn chứa để lưu trữ trước khi phân phối hoặc đưa vào các mục đích sử dụng phù hợp.

Trong bảng thiết bị sơ bộ của phương án khảo sát, hệ thống lưu trữ gồm 02 bồn chứa CO₂ hóa lỏng.

Mỗi bồn được nêu với kích thước sơ bộ: D = 2,8 m; H = 12 m và dung lượng tham khảo 50 tấn/bồn.

Các kích thước trên thuộc phương án sơ bộ và cần được kiểm tra, tính toán lại khi lập thiết kế kỹ thuật chi tiết.

👉 Lưu trữ CO₂ lỏng

8. NÉN – HÓA LỎNG KHÔNG TÁCH RỜI KHỎI CHẤT LƯỢNG CO₂

Chất lượng dòng CO₂ trước khi nén ảnh hưởng trực tiếp đến yêu cầu của hệ thống phía sau. Vì vậy, công đoạn tinh chế và làm khô phải được xác lập trước khi lựa chọn cụm nén – hóa lỏng.

Có thể khái quát:

Chất lượng CO₂ → Điều kiện nén → Hóa lỏng → Kiểm soát chất lượng → Lưu trữ

👉 Chất lượng và độ tinh khiết CO₂

9. VỊ TRÍ CỦA CỤM NÉN – HÓA LỎNG TRONG TOÀN HỆ THỐNG

KHÍ THẢI CÔNG NGHIỆP ↓ TIỀN XỬ LÝ ↓ HẤP PHỤ CO₂ ↓ TINH CHẾ ↓ LÀM KHÔ ↓ NÉN ↓ HÓA LỎNG ↓ LƯU TRỮ

Như vậy, cụm nén – hóa lỏng không phải một hệ độc lập mà là phần cuối của chuỗi xử lý CO₂ trước khi chuyển sang lưu trữ và sử dụng.

10. KẾT LUẬN

Nén và hóa lỏng là bước chuyển CO₂ sau thu hồi thành sản phẩm CO₂ lỏng có thể lưu trữ và phân phối.

Để thiết kế đúng, cần xác định tuần tự:

Nguồn CO₂ → Tinh chế → Làm khô → Lưu lượng → Áp suất → Nhiệt độ → Nén → Hóa lỏng → Lưu trữ

Theo phương án khảo sát SAV, công đoạn này nằm sau hấp phụ và tinh chế, đồng thời kết nối trực tiếp với khu vực lưu trữ CO₂ lỏng.

👉 PSA/TSA – Nguyên lý hấp phụ và tái sinh CO₂

👉 Bộ tiêu chuẩn SAV CO₂